Inuiaqatigiinni piujuaannartitsisumik sunniuteqartitsinissaq pillugu isumaqatigiissut Naalakkersuisut, Kommune Kujalliup aamma Nalunaq A/S-ip akornanni isumaqatigiissutigineqarpoq

Naalakkersuisut aamma Kommune Kujalliup inuiaqatigiinni piujuaannartitsisumik sunniuteqartitsinissaq pillugu isumaqatigiissut (taagorneqartoq Impact Benefit Agreement) aatsitassarsiorfiutileqatigiiffimmut Nalunaq A/S-imut isumaqatigiissutigeqqammerpaat. Kalaallit Nunaata kujataani kuultisiorfissap najukkami inuiaqatigiinni aammalu Kalaallit Nunaat tamaat isigalugu ineriartortitsinermut toqqaannartumik iluaqusiinissaa, isumaqatigiissummi qulakkeerneqartussaavoq.

Aatsitassanut tunngasunik suliaqarnermut inatsit naapertorlugu IBA (Impact Benefit Agreement) piumasaqaataavoq. Inatsit malillugu ingerlatseqatigiiffiit annertuunik aatsitassarsiorfimmik suliaqartussat Naalakkersuisunut aammalu kommunimut suliassap inissisimaffigisaanut IBA-mik isumaqatigiissuteqartussaapput. Siunertaavoq suliassat inuiaqatigiinnut annertuumik sunniisussat aamma najukkani nunamilu namminermi iluanaaruteqartitsinissaasa qulakkeernissaa.

Aatsitassanut suliassaqarfiup akisussaaffigilerlugu tiguneqarnera sioqqullugu aammalu IBA-mut piumasaqaatip atuutsinneqalernissaa sioqqullugu piiaanissamut akuersissummut pisoqaanerusumut, 2003-mi tunniunneqartumut, Nalunaq A/S-imut isumaqatigiissut atuuppoq. Taamaattumik IBA-mut piumasaqaat aatsaat kingusinnerusukkut akuersissummi ilanngunneqarpoq, taamaattumik taanna aatsaat maannakkut isumaqatigiissutigineqarluni.

Isumaqatigiissummi aallaavigineqarpoq ingerlatseqatigiiffiup Inuiaqatigiinni Piujuaannartitsisumik sunniutaasussanik nalilersuinera (VSB), Naalakkersuisut i juni 2024-mi juunimi Naalakkersuisunit akuerineqartoq. Kommune Kujallermut aammalu Kalaallit Nunaannut aningaasaqarnikkut inuiaqatigiinnilu tapersiinissaq, isumaqatigiissummi Nalunaq A/S-imut piumasaqaatigineqarpoq.
Aaqqissuussineq nutartigaq, IBA-nut isumaqatigiissutit kingulissaannut nutaanut tunngavissaliisussaq, isumaqatigiissummi tunngavigineqarpoq. Aaqqissuussinermi nutaami isumaqatigiissut ersarinnerulersinneqarpoq, uuttorneqarsinnaanerulersinneqarluni nakkutigiuminarnerulersinneqarlunilu. Peqatigisaanik nalunaarusiornissamut piumasaqaatit aalajangersimasut aammalu isumaqatigiissuteqartut akornanni oqaloqatigiinnissaq, atuutsinneqalerput.

Isumaqatigiissut kalaallisut tuluttullu ataatsimoortillugu suliarineqarpoq.

Isumaqatigiissutip imarisai
Isumaqatigiissut pisussaaffinnik uuttorneqarsinnaasunik arlalinnik imaqarpoq:

• Najukkami sulisussanik sulisoqarnissaq: 2026-mi aatsitassarsiorfissami sulisussat 40 %-ii tassaassapput kalaallit innuttaasut. Tamanna 2027-mi 45%-inut aammalu 2028-mi ukiunilu kinguliini tamaginni 50%-it tikillugit annertusitinneqarpoq. Naammassinninnginnermi siunnerfiup %-pointimik ataatsimik anguneqannginneri tamaasa 100.000 DKK Aatsitassarsiornermi Aningaasaateqarfimmut akilerneqartassapput.
• Najukkami piginnaanngorsaanermi aningaasaliineq: sulisunik najukkameersunik pikkorissaanernut, suliffimmi sungiusartitsinermut ilinniartitseqqinnermullu minnerpaamik ukiumut 250.000 koruunit atortarnissaannut ingerlatseqatigiiffik pisussaaffeqarpoq. Naammassinninnginnermi nikingassutaasoq Aatsitassarsiornermi Aningaasaateqarfimmut akilerneqassaaq.
• Kalaallinik pilersuisoqarnissaq: ingerlatsinermut missingersuutit minnerpaamik 10 %-ii najukkami suliffeqarfinnut tutsinneqassapput. Naammassinninnginnermi nikingassutaasoq Aatsitassarsiornermi Aningaasaateqarfimmut akilerneqassaaq.
• Najukkaneersunut kuultinik tunisisarneq: qaammatit pingasukkaarlugit kuulti 500 gram inunnut Kalaallit Nunaanni najugaqartunut tuniniagassanngortinneqartassaaq.
• Inuiaqatigiinnut tapersiinissaq: kulturikkut, avatangiisinut inooqatigiinnermilu suliniutissanut ukiumut minnerpaamik 100.000 koruunit atortarnissaannut ingerlatseqatigiiffik pisussaaffeqarpoq. Naammassinninnginnermi nikingassutaasoq Aatsitassarsiornermi Aningaasaateqarfimmut akilerneqassaaq.
• Nalunaarusiortarneq oqaloqatigiittarnerlu: ingerlatseqatigiiffik ingerlaavartumik nalunaarutiginnittassaaq aammalu oqartussanut najukkamilu innuttaasunut suleqatigiiffinni peqataassalluni.



Inuussutissarsiornermut, Aatsitassanut, Nukissiuutinut, Inatsisit Atuutsinneqarnerannut Naligiissitaanermullu Naalakkersuisoq, Naaja H. Nathanielsen, oqarpoq:

”Isumaqatigiissuteqarpugut Kalaallit Nunaata kujataani innuttaasunut ersarissunik uuttorneqarsinnaasunillu iluaqusiisussamik. Isumaqatigiissummi IBA-mi suleqatigiinnissamut nutaamik nukittunerusumillu isiginnittaaseqarneq tunngavigineqarpoq, tassani ingerlatassat qanoq najukkami inuiaqatigiinnut iluaqusiissanersut ersarissunik piumasaqaateqarneq naatsorsuutigisaqarnerlu ataatsimoorluta qulakkeerlutigu.

Pilersitsiviulluartumik aaqqiissutissarsinissarlu pingaartillugu isumaqatiginninniarnerup ingerlasimaneranut Kommune Kujalleq aamma Nalunaq A/S qutsavigerusuppakka. Isumaqatigiissummi tassani aalajangersimanerusunik angusaqarnissap aammalu oqartussat, inuussutissarsiortut najukkanilu innuttaasut akornanni suleqatigiinnerup nukittunerunissaata tungaannut pingaarutilimmik alloriarpugut.”


Kommune Kujallermi borgmesteri, Malene Vahl Rasmussen, oqarpoq:

”Isumaqatigiissut isumaqatigiissummi peqataasut tamarmik imminnut takusinnaaffiat atsioqatigiissutigigatsigu nuannaarutigaara tulluusimaarutigalugulu. Kalaallit Nunaata kujataani aatsitassarsiorfimmi suliffissuaqarnerup ineriartortinneqarnera tapersersorparput aammalu qanimut suleqatigeereernerput qilanaaralugu. Nalunami kuultisiorfik nunap immikkoortuani pingaaruteqartorujussuuvoq aammalu siumut ingerlalluarnissaannik iluatsitsilluarnissaannillu kissaappakka”

Nalunaq A/S-imi CEO, Eldur Olafsson, oqarpoq:

”Nalunami aatsitassarsiorfitsinnut IBA inaarutaasoq akuerineqarmat tulluusimaarutigisorujussuuarput. Anguniakkat ilaat taanna, Amaroq-muinnaanngitsoq, pingaaruteqarpoq, kisianni aamma Kalaallit Nunaanni aatsitassarsiorfinni suliffissuaqarnermik iluatsilluartumik qanoq ineriartortitsisoqarsinnaanersoq takutitsilluni.
Iluaqutissartaasut aatsitassarsiorfissap najukkami aningaasaqarnermut aammalu Kalaallit Nunaata kujataani innuttaasunut iluaqutissartarisinnaasaasa suussusersinerisigut nittarsaanneqarnerisigullu takusinnaavarput, najukkami inuiaqatigiinnut aammalu Kalaallit Nunaannut namminermut iluaqutaasumik uagut nammineerluta aammalu suliassagut qanoq pitsanngorsarsinnaanerlutigu naleqqussaqqissinnaanerlutigulu.
Najukkami soqutiginnittut Kalaallit Nunaanni neriulluarnartumik ineriartortitsinissamut tapersersormatigut qujamasuutigaarput. Kalaallit Nunaata pisuussutigisinnaasaasa kaanngartinnissaannut suli aalajangersimasumik suleqataaginnassaagut aammalu oqartussanik maleruagassiisartunik pilersitsiviulluartumik suleqateqarnerput ingerlatiinnassallugu."

Isumaqatigiissut 1. januar 2026 atuutilerpoq aammalu tamakkiisuutillugu Naalakkersuisoqarfiup nittartagaani atuarneqarsinnaalluni: https://govmin.gl/exploitation/get-an-exploitation-licence/impact-benefit-agreement-iba/

Pissusiviusut
Inuiaqatigiinni piujuaannartitsisumik sunniuteqartitsinissaq pillugu isumaqatigiissut (amerlanertigut taagorneqartoq IBA (Impact Benefit Agreement) ilaatigut piiaanissamut akuersissummut pisinnaatitsissummik pigisaqartup najukkameersunik sulisoqarnissaa pilersuisoqarnissaalu kiisalu najukkameersut sulisussat ilinniartinnissaat ilinniarteqqinnissaallu pillugit atugassarititaasunik imaqarpoq.

Aaqqissuussineq nutartigaq nukittunerusorlu, IBA-nut isumaqatigiissutit kingulissaannut nutaanut tunngavissaliisussaq, isumaqatigiissummi tunngavigineqarpoq. Ilusiliami nutaami paasiuminartuutitsinissaq piumasaqaatillu ersarissuunissaat ukkatarineqarput, taamaalilluni ingerlatseqatigiiffiit qanoq inuiaqatigiinni akisussaaffimminnik naammassinninnersut malinnaaffigiuminarnerulissalluni.

Aaqqissuussinermi nutaami isumaqatigiissummi siunnerfigineqartut ersarinnerulerput, uuttorneqarsinnaanerulerlutik nakkutigiuminarnerulerlutillu. Tamatuma assersuutigalugu kingunerisaanik maannakkut ersarissumik allassimalerput, sulisussat ilai qanoq amerlatigisut najukkameersuussanersut, aningaasat qanoq amerlatigisut ilinniartitaanermut suliffimmilu sungiusartitsinermut atorneqassanersut aammalu qanoq annertutigisut najukkami pilersuisunut inuiaqatigiinnilu ingerlatassanut tutsinneqassanersut. Ingerlatseqatigiiffik piumasaqaatinik naammassinninngippat, aningaasanik Aatsitassarsiornermi Aningaasaateqarfimmut akiliisoqassaaq – aamma inuiaqatigiinnut kalaallinut iluaqutaasussanik.

Isumaqatigiissutip nutaamik aaqqissugaanerani aamma aalajangersimasunik nalunaarusiortarnissaq piumasaqaatigineqarpoq, taamaalilluni angusat siumullu ingerlaneq ingerlaavartumik paasisimaneqalertassalluni. Aamma isumaqatigiissutip qanimut malinnaaffiginissaa aammalu anigorniagassanik imaluunniit periarfissanik nutaanik pilersoqarnerani ingerlaavartumik naleqqussarneqartarnissaa qulakkeerniarlugu, ingerlatseqatigiiffiup oqartussallu akornanni aalajangersimasumik oqaloqatigiittarnissaq atuutsinneqalerpoq.

Aatsitassarsiornermi aningaasaateqarfik
Kalaallit Nunaata Aatsitassarsiornermi Aningaasaateqarfianiipput aatsitassarsiorfimmik ingerlatsinermit isertitanik naalagaaffimmi ileqqaakkat. Kalaallit Nunaata aatsitassarsiorluni suliaqarnernit isertitaasa inuiaqatigiinni tamaginni – maannakkut siunissamilu - iluaqutaanissaat qulakkeerniarlugu, Aatsitassarsiornermi Aningaasaateqarfik pilersinneqarpoq. Isertitat taakkua ungasissumut piujuartussamullu aqunneqarnissaat Aningaasaateqarfimmi tunngavissinneqartussaavoq aammalu kinguaariit akimorlugit Kalaallit Nunaata aningaasaqarnikkut ineriartornissaannut iluaqutaasussaalluni.
2009-mi Kalaallit Nunaata Aatsitassanut suliassaqarfik akisussaaffigilerlugu tigummagu Aningaasaateqarfik pilersinneqarpoq.

Sammisaq taanna pillugu nutaarsiassat allat
• 5. januar 2024: Nalunap kuultisiorfissaanut VSB-imut aamma VVM-imut nassuiaatit tusarniaassutigineqarnerat
• 29. januar 2024: Nalunami kuultisiorfissaq pillugu tusarniaalluni ataatsimiititsinerit
• 4. december 2024: Kuultisiorfik Nalunaq pillugu nutaarsiassat


Attaveqarfissat
Tusagassiortunit saaffiginnissutit: Jørgen T. Hammeken-Holm, tlf. 346800 imaluunniit asn@nanoq.gl
Saaffiginnissutit allat: Akuersissuteqartarnermut immikkoortortaqarfik, tlf. 346800 imaluunniit mlsa@nanoq.gl