Kalaallit Nunaata EU-llu suleqatigiinnertik ataatsimoorussamik nalunaarummik nutaamik aningaasaliinissamullu pilersaarusiornermikkut nutarsarpaat

Kalaallit Nunaata, EU-p Danmarkillu akornanni ataatsimut nalunaarut ullumikkut Naalakkersuisut Siulittaasuanit Jens-Frederik Nielsen-imit, Europa-Kommissionip Siulittaasuanit Ursula von der Leyen-imit statsminister Mette Frederiksen-imillu atsiorneqarpoq.

Nalunaarut siornatigut ataatsimut nalunaarutip 2015-imeersup nutarternerivaa, EU-p Kalaallit Nunaatalu akornanni suleqatigiinnerup annertusarneqarnissaanik aamma nukittorsaqqinnissaanik siunertaqarluni.

Kalaallit Nunaata EU-llu nalunaarutaani suliassaqarfiit suleqatigiinnissamut ilanngunneqartut amerlineqarput. Taakkununnga ilaapput: attaveqaatit, ilaatigut talittarfiit, mittarfiit inissiallu, imartanik aqutsineq, nukissiorneq, attaveqaatilersuineq, takornariaqarneq, inuit pisinnaatitaaffii, inuiaqatigiit ajornartoornermi piareersimanerat, ajornartoornissamut pinaveersaartitsineq aqutsinerlu, sioorasaarinerit hybridiusut aamma cyberikkut isumannaallisaaneq.

Suleqatigiinnerup annertusiartorneqarnera malillugu aningaasaliinissamut eqqartugassat ataatsimoorussat nukittorsarneqarnissaat aamma ukkatarineqassapput. Europa-Kommissionip Siulittaasuata tamatumunnga atatillugu Kalaallit Nunaannut 200 mio. euronik, 1,5 mia. kr.-it missaannik nalilinnik, aningaasaliisoqarnissaa nalunaarutigaa.

Aningaasaliissutit suliassanut Kalaallit Nunaata innuttaasuisa atugarisaasa pitsanngorsarneqarnissaannut, aningaasatigut ineriartornissamut Kalaallit Nunaannilu inuussutissarsiornerup assigiinngiiaarnerulernissaanut atorneqassapput, EU-mut Kalaallit Nunaannullu iluaqutaasussamik.

Piffissaq sivisooq aningaasaliissutit atorlugit suliniutaasinnaasunik suussusersinissaq pillugu qanimut oqaloqatigiittoqarlunilu suleqatigiittoqarsimavoq. Kommissionip Siulittaasuata tassunga atatillugu suliniutissat arlallit saqqummiuppai, ilaatigut ataavartumik tunngaveqartumik nukissiuteqarneq, attaveqaatilersuineq, aatsitassat pingaarutillit, inissialiornermut tunngasut iluarsartuussinerillu. Ilaatigut Tusass-ip satellitit pillugit suleqatigineqarnera, Kalaallit Nunaata avannaata kitaani avannaatalu kangiani innuttaasut internetimut attaveqarnerannik pitsanngorsaataassalluni.

”Ullumikkut Kalaallit Nunaata EU-llu akornanni suleqatigiinnermi alloriarneq nutaaq pingaarutilik anguneqarpoq. Ataatsimoorussamik nalunaarut nutaaq manna aqqutigalugu suleqatigiinneq pioreersoq nukittorsarparput, suliassaqarfiillu suleqatigiinnermut ilanngunneqartut amerlineqarlutik. Suliassaqarfiit nutaat Kalaallit Nunaanni pitsaasumik ineriartornermut aningaasaqarnikkullu siuariartornermut iluaqutaasinnaapput. EU-mit aningaasaliissutit suliniutinik Kalaallit Nunaanni innuttaasunut iluaqutaasussanik tigussaasumillu angusaqarfiusinnaasunik suleqatigiissuteqarnissamut periarfissiipput. Taamaattumik ataatsimoorussamik nalunaarut nutaaq naapertorlugu EU-mik qanimut suleqateqarnitta nanginnissaa qilanaaraara”, taama oqarpoq Naalakkersuisut Siulittaasuat Jens-Frederik Nielsen.

Naalakkersuisut EU-lu piffissami tullinnguuttumi oqaloqatigiinneq suleqatigiinnerlu nangissavaat, aningaasaliissutit iluanni suliassat allat sorliit pineqassanersut suussusersissallugit. Saniatigullu qullersat akornanni ataatsimiinnerit aalajangersimasumik ingerlanneqartassapput, ataatsimoorussamik nalunaarutip siunissami piviusunngortinneqarnissaa qulakkeerniarlugu.


Sukumiinerusumik paasisaqarusukkuit Naalakkersuisut siulittaasuata allattaa saaffigiuk, Inuujuk Petersen, inpn@nanoq.gl, 580524.