Ilulissat Kangiani nunarsuarmut tamarmut naapittarfissaq piviusunngulerpoq

Ilulissani Ilulissat Kangiat pillugu Ilisimatusarfittaassaq Kalaallit Nunaanni takornariaqarnermut ineriartortitsissaaq, silaannallu allanngoriartornera pillugu ilisimasanik katersuiffiussalluni. Dorte Mandrup Arkitekter maanna UNESCO-p eriagisassatut naqissusernikuusaanut pinngortitamut immikkuullarissumut ataqqinnittumik siumut isigisumik ilisimasaqarfittaassamik titartaasimapput.

Dorte Mandrup Arkitekterip siunnersuutaat toqqarneqarneratigut, nunat tamalaat akornanni pitsaassutsimut naleqquttumik takornarianit ornigarneqaat piviusunngoraluttualerpoq. Ilisimasaqarfik Kalaallit Nunaat takornariaqarneranut ineriartortitseqataassaaq, nunarsuarmioqatitsinnullu Ilulissat Kangiannut, minnerunngitsumillu piorsarsimassutsimut, oqaluttuarisaanermut, sermersuullu aakkiartorneranut malunnaateqaqisumut paasinninnissaannut aallaaviussaaq. Piviusunngortinnissaanut suleqatigiit ukuupput Namminersorlutik Oqartussat, Qaasuitsup Kommunia aamma Realdania.

Ilulissat Kangiat pillugu ilisimasaqarfiup illuliassaa qipitersimasutut iluseqarpoq – nunami suluttut siaaqqasutut isikkoqarluni. Illuliassanik titartaasartut killisimanartumik isumassarsiartik ima nassuiarpaat ”issittormiuni uppittut nunap ilaani qimaaneratut”. Illup saava ammatinneratigut, saqummersitsinerup avatangiisillu – tassa inuk pinngortitarlu – akornanni ammasumik attaveqaqatigiinnissamut kissaat ersersinniarneqarpoq. Illussaq nunami pisuttuartarfinnut talliliinertut inissisimassaaq. Illu pinngortitamut qajannartumut minnerpaamik sunniuteqarnissaa eqqarsaatit pingaarnerit ilagisimavaat.

- Dorte Mandrup Arkitekterip siunnersuutaat toqqarsimavarput, suliaq killitsisimanartuulluunilu siumut isigisuummaat, tiitartarneqarneralu ataatsimut isigalugu takorluukkatsinnut naleqqummat. Ilisimasaqarfittaassaq pinngortitamut ataqqinnittumik ataqatigiissumillu sananeqassaaq.

Taama oqarpoq nalilersuisut oqaaseqartartuat, Jan Søndergård, Det Kongelige Danske Kunstakademimi pisortaallunilu, KHR arkitekterimi partneriusoq.

2020-mi ukiakkut Ilulissat Kangiat pillugu Ilisimasaqarfik ammarneqassaaq, takuniaasullu ukiumut 25.000-t missaaniinnissaat naatsorsuutigineqarpoq. Ilisimasaqarfittaassap pilersinneqarnissaa pillugu Namminersorlutik Oqartussat, Qaasuitsup Kommunia Realdanialu 2015-mi suleqatigiinnissamut isumaqatigiissuteqarput. Peqatigiiffik ajunngitsuliorumatooq, Realdania 83 mio. koruuninik tapiuteqarpoq, Namminersorlutik Oqartussat 15 mio. koruuninik tapiuteqarput, Qaasuitsullu Kommunia 8 mio. koruuninik tapiuteqartoq. Tamatuma saniatigut 10 mio. koruunit tunissutigineqarnissaat sulissutigineqarpoq, taakkulu saqqummersitsinermut ilisimasaqarfiullu iluani misigisassanut atorneqassallutik. Nunanit allaneersut aningaasaateqarfiit Bllomberg Philanthropies aammalu OAK Foundation tassunga tunissuteqareerput. Ilulissat Kangiat pillugu Ilisimasaqarfik siunissami aningaasatigut imminut napatissinnaanissaa isertitallu tunngavigalugit ingerlanneqarnissaa siunertaavoq.

Takornariat amerliartoreersut amerleqqinnissaannut Ilulissat Kangiat pillugu Ilisimasaqarfik Kalaallit Nunaannut Ilulissanullu periarfissiivoq. Ilulissat Kangerluat nunarsuarmi iluamik maluginiarneqartalerpoq, 2004-mi UNESCO-mit eriagisassatut suaarutigineqarmat. Ilulissammi Kangiat sermersiornermi ilisimatusarnikkut pingaaruteqarluinnarlunilu kusarnarluinnartuuvoq. Takornariat amerlinerat suliffissanik nutaanik pilersitsissaaq, isertitaqarnerulersitsissaaq ineriartortitsissallunilu. Takornarialeriffiit tallimaasuni siulleq tassaavoq Ilisimasaqarfittaassaq, taakkulu Kalaallit Nunaat takornariaqarfittut pitsaassusaanik qaffassaasuussapput, Kalaallit Nunaatalu takornariaqarnermut pilersaarutaannut qitiulluinnarput. Kalaallit Nunaanni pinngortitami misigisassarpassuit piorsarsimassutsillu oqaluttuarisaanera siunissami illoqarfinni arlalinni centerini misigisaqarfiusinnaasuni oqaluttuarineqarnissaat takorluugaavoq, soorlu Bræmuseet Norgemi Fjærdalimiittoq, Islandimilu Thingvellirimi Nationalparkeni assigisaannik. Ilulissat Kangiat pillugu Ilisimasaqarfittaassaq aamma Ilulissani innuttaasunut katersuuffittut sammisassaqartitsivittullu atorneqassaaq.

Namminersorlutik Oqartussani Inuussutissarsiornermut, Suliffeqarnermut, Niuernermut Nunanullu allanut tunngasunut Naalakkersuisoq, Vittus Qujaukitsoq, oqarpoq:

-Takornariaqarnerup siuarsarnissaa Naalakkersuisut pingaartitarisuuaat. Tamassumunnga atatillugu nunap ilaani takornarialerivit Visitorcenterit taagorneqartartunik pilersitsitsisoqarnissaa qitiuluinnarluni. Taamaammat Ilulissat kangia pillugu ilisimasaqarfissamik pilersitsitsiniarnerup ilusinikkiartornera takullugu nuannaajummernartuuvoq. Suliamullu uagut peqataaffigisatsinnut Realdaniap annertuumik aningaasaliinera ukiuni aggersuni takornariaqarnerup inerisarneqarnissaanut iluaqutaasussaassalluni”.

Qaasuitsup Kommuniani borgmester, Ole Dorph, oqarpoq:

- Ilulissat Kangiat pillugu Ilisimasaqarfissamut soqutiginninnerujussuaq nuannaarutigaarput, taassumami Ilulissat Qeqertarsuullu Tunuata ullumikkorniit suli soqutiginarnerulernissaanut ilapertuutaalluassammat.

Sanaartorneq Realdaniamit ingerlanneqassaaq, piginneqatigiiffiup suleqataa Realdania By & Byg aqqutigalugu. Realdania By & Byg Ilisimasaqarfittaassaq takornarianut, ilisimatuunut Iluliarmiunullu atoriaannanngorlugu sanaartussavaat.

Realdaniami pisortaq, Jesper Nygård, oqarpoq:

- Sermersuup aakkiartornera misiginissaanut Ilulissat Kangiat pillugu Ilisimasaqarfik aallaaviussaaq, silaannallu allanngoriartornerata kinguneri tigussaasumik tamatsinnut takutissavai. Ilulissat Kalaallit Nunaallu takornariaqarfittut ineriartorneranut Ilulissat Kangiat pillugu Ilisimasaqarfik annertuumik sunniuteqarnissaa ilimagaarput. Aammattaaq ilisimasaqarfik nunarsuarmut tamarmut silaannaq pillugu oqallinnermut ilisimatusarnermullu katersuuffiunissaa ilimagaarput. Maanna ilisimasaqarfittaassap ilusaa titartarneqareersimavoq, taannalu silarsuarmi pitsaanerpaat ilagaat, ataqqinnippalaartumillu pinngortitami eriagisassami immikkuullarissumi inissisimassaaq.

Ullumikkut Ilulissat Ilulissallu kangiat sermersiuunik, nunat assigiinngitsut siuttuinik, silap pissusaalu pillugu soqutiginnittunik amerlasuunik ornigarneqartareerpoq. Ilisimatuut amerliartuinnartut sermersuup nalaaniittarput, silaannaq pillugu ilisimasassarsiorlutik. Kalaallit Nunaat nunarsuarmut tamarmut silaannaq pillugu oqallinnermut ilisimatusarnermullu katersuuffiunissaanut Ilisimasaqarfittaassaaq tapersersuissaaq.

Paasissutissat sukumiinerusut - attavissaq:

Inuussutissarsiornermut, Suliffeqarnermut, Niuernermut Nunanullu allanut tunngasunut Naalakkersuisoq, Vittus Qujaukitsoq,

Attavissaq: Naalakkersuisumut allatsi, Helene S. Pedersen, Oqa.: +299 55 12 23

 

Qaasuitsup Kommuniani borgmesteri, Ole Dorph

Attavissaq: pisortaq, Hans Eriksen, Oqa.: +299 94 78 02

 

Realdaniami pisortaq, Jesper Nygård

Attavissaq: tusagassiisartut pisortaat, Pia Møller Munksgaard, Oqa.: +45 29 69 52 49

 

Assit assiliartassallu uani aaneqarsinnaapput

Filmit uani aaneqarsinnaapput

Paasissutissat allattorsimasut kakkiunneqarput