Pitsaanerusunik angusaqarneq

Taiwanimut aalisakkanik avammut niuernermut periarfissaqarnissamut atugassarititaasunik pitsaanerusunik angusaqarneq

Taiwan maannakkut nalunaaruteqarpoq, - Nunanut Allanut Pisortaqarfiup saaffiginninneratigut – siunissami tunisassianut Kalaallit Nunaanneersunut Most-Favoured-Nation aallaavigalugu ilanngaaserinermut akigititat atorneqalissasut. Taamaalillutik Kalaallit Nunaanni aalisakkat tunisassiarineqartut siunissami Taiwan-imi niuerfinnukaanneqarneranni ilanngaaserinermut akigititat appasinnerusut atorneqartalissapput. Tamanna pingaaruteqarluinnarpoq, tassami Taiwan-ip nalinginnaasumik akigititaa MFN-imik aallaaveqartumit annertuumik qaffasinneruvoq aammalu aalisakkeriviit ilaatigut qaleralinnik Taiwan-imi niuerfinnut annertoorujussuarmik avammut niueruteqartarput.

Taiwan-imi aningaasaqarneq Asien-imim annertunerpaat tallimassaraat aammalu ukiumut 8.000 – 10.000 tonsit tikillugit qaleralinnik eqqussuisarnermi, Taiwan-imi niuerfik, Kalaallit Nunaanni aalisakkanik avammut niuernermut annertoorujussuarmik periarfissaqarfiulluni, niuerfittut pingaaruteqartorujussuuvoq. Qalerallit Kalaallit Nunaanneersut siunissami 25 %-imik ilanngaaserinermi akeqartitsiviussapput, maannamut 50 % atorneqartartoq atorneqarunnaassalluni.

Inuussutissarsiornermut, Niuernermut Suliffeqarnermut Nunanullu Allanut Naalakkersuisoq Vittus Qujaukitsoq oqarpoq:

”Naalakkersuisut niuernerup siuarsarneqarneranik suliaqarnermik salliutitsinerat, avammut niuernermik suliaqarnermut aningaasarsiortitsisinnaasumik aalajangersimasumik inerneqarluni piviusunngoreermat nuannerpoq. Niuernermik siuarsaaneq, nunatta aningaasaqarnikkut imminut nammassinnaalernissaata qulakkeernissaani, pingaaruteqartunut ilaavoq. Tamanna eqqarsaatigalugu Naalakkersuisut avammut niuerneq ataatsimut isigalugu, aalisakkanik avammut niuerutiginninnermi nutaamik aningaasaqarnikkut siuariartortitsinissamik ineriartortitsinissamillu kissaateqarnitsinnut iluaqutaasinnaasumik, piffissami qanittumi ungasinnerusumilu pitsaanerusumik niuerfinnut periarfissaqarnissamut sutigut pisariaqartitsisoqarnersoq paasinarsisinniarsaraat.

Taamaattumik ineriartortitsinermut kissaatigineqartumut suut ullumikkut siunertaanngitsumik akimmiffiulertarnersut isiginiarpavut, soorlu ilaatigut avammut niuerfimmi ilanngaaserinermut akigititat qaffasissut. Taiwan-imi niuerfinnut periarfissaqarnissamut atugassarititaasut pitsaanerulernerinik angusaqarneq, suliaqarnerup taassuma inerittoqariartulerneranut assersuutissaavoq qiimmaallannartoq.”

Tunngaviusoq
Avammut niuerfinni ilanngaaserinermut akigititat qaffasissut, nunani tamalaani killilersugaanngitsumik niuernermut isumaqatigiissutit amerliartuinnarnerannut ataqatigiissillugit, niuerfinni tunitsiviusartuni aalisakkeriviutitta unammillersinnaassuseqarnerannik kimikillisitsipput. Aalisarnermut siunnersuisooqatigiit inassuteqaatai tunngavigalugit, aammalu aalisakkerivinnut avammut niuerfinni periarfissaqarnissamut atugassarititaasut pitsanngorsarneqarnissaannik ilungersuuteqarnermi, Nunanut Allanut Pisortaqarfiup – aalisarnermik inuussutissarsiuteqartut qanimut suleqatigalugit – niuernermik misissueqqissaarneq 2016-imi naammassisussatut naatsorsuutigineqartoq, suliarileruttorpaa.

Suliaqarnermi niuerfinni tunisassianut avammut niuerutigisartakkatsinnut pingaarnernut tunngatillugu ilanngaaserinermi akimmiffiusartuni unammilligassat annertuut eqqortumik takutinniarsarineqarput. Misissueqqissaarnermik suliaqarnermi siunissami niuernermut politikkikkut suliniuteqarnissanut pitsaasumik aalajangiinissamut tunngavissaqarnissamik qulakkeerinissaq siunertarineqarpoq, taamaattumillu avammut niuerfinnut pingaarnernut, periarfissaqarnernut atugassarititaasut pitsaanerunissaannik kissaateqarfiusunut, niuernermut isumaqatigiissuteqarnissamut isumaqatiginninniarsinnaanerit pitsaanerulersinnissaanni pingaaruteqartunut ilaavoq.

Aalisakkanik avammut tuniniagassatut niuerfinni pingaarnersiuinermi salliutinneqartuni tunisassiarineqartartunut pingaarnernut ilanngaaserinermi akigititani periarfissaqarnerit paasiniarneqarneranni maannamuugallartoq inerniliinerit ilaat tassaavoq, maannamut kalaallit tunisassiaannut atugassarititaasartunit Taiwan-imut ilanngaaserinermut akigititani periarfissaqarnerit qasukkarsimanerutinnissaannut Kalaallit Nunaat pisinnaatitaasoq. Nioqqutissat Kalaallit Nunaanneersut maannamut Taiwan-imi niuerfinnut eqqunneqarneranni ilanngaaserinermut akigititat nalinginnaasut malillugit suliarineqartarput – periarfissaq taanna nalinginnaasumik WTO-mi ilaasortaanngitsunut atortinneqartarpoq.

Kalaallit Nunaat Kunngeqarfik Danmarkip WTO-mi ilaasortaanerani pineqartunut ilaavoq aammalu tamanna tunngavigalugu Nunarsuarmi niuernermut kattuffiup WTO-p nammineerluni MFN-imi tunngaviusut malitassiai, assigiinngisitsiviunngitsumik niueqatigiinnerup qulakkeernissaanik siunertaqartut malillugit WTO-mi ilaasortat sinnerisuulli pitsaatigisunik periarfissaqartariaqarluni. Tamatuma kingunerisaanik nunap WTO-mi ilaasortaasup niueqatigisaminut immikkut salliusussaatitsineri tamaasa, soorlu assersuutigalugu tunisassiamut ilanngaaserinermut akigititaq appartillugu, nuna taanna WTO-mi ilaasortanit tamaginnit nioqqutissat imaluunniit sullississutit assinginut tunngatillugu assigiimmik pinninnissamut pisussaaffeqarpoq.

Nioqqutissat toqqakkat akitsuutaasa qaffasissusaannut nalunaarsuiffik:

Taiwan

Nioqqutissanik eqqussinermi akitsuutit

Tunisassiaq

MFN

NALINGINNAASOQ

Kalaallit Nunaata qaleralia (ilivitsoq & nia-qua paperualu)

25 %

50 %

Avaleraasartooq (Scomber scombrus, Scom-ber australasicus, Scomber japonicus)

12,5 %

15 %

Avaleraasartooq, ilivitsoq

25 %

37,5 %

Saarulliit

25 %

37,5 %

Kalaallit Nunaata saarullia

12,5 %

20 %

Suluppaakkat

12,5 %

20 %

Kalaallit Nunaata qaleralia, nerpia

20 %

35 %

Nipisat arnarluit suaat

20 %

35 %

Saattuat

10 %

30 %

Immap nillertup raajai (qalipallit)

15 %

42,5 %

Uiluiit

20 %

22,5 %

Eqqusat

22,5 %

42,5 %

Immap nillertup raajai (uunnikut & qalipaajarnikut)

12,5 %

20 %

Ammit:

    4302.19.09 --- Allat

    4302.30.02.9 --- Allat

 

0 %

0 %

 

5 %

2,5 %

 

Annertunerusumik paasisaqarusunnermi attaveqarfigineqassaaq Nunanut Allanut Pisortaqarfimmi AC-fuldmægtigi Rebecca Lynge oqarasuaammut: +299 55 33 28 / rejl@nanoq.gl