Suliniut NordBio

Nunani avannarlerni ministerit siunnersuisoqatigiiffianni ukioq 2014-imi Islandimiut siulittaasuunerminnut atatillugu suliniutigaat The Nordic Bio-Economy (NordBio). Suliniummi ukioq 2014-imiit 2016 ilanngullugu ingerlanneqartumi sammineqarpoq pisuussutinik uumassusilinnik piujuaannartitsinermik tunngaveqarluni atorluaanerulernissaq. Islandimiut Avatangiisinut Ministereqarfianneersut Nuummut tikeraaqqammerput NordBio pillugu paasititsiniaajartortunik suleqatissarsiortunillu. Guðrún Lilja Kristinsdóttir, Islandip Avatangiisinut Ministereqarfiata piujuaannartitsinermut immikkoortortaqarfiani siunnersortaasoq, NordBiop siunertaa pillugu nassuiaatipparput.

 

NordBiop nittartagaa alakkaruk.

 

Guðrún Lilja Kristinsdóttir:- NordBio tassaavoq Islandimiut Nunani Avannarlerni Ministerit Siunnersuisoqatigiiffianni siulittaasuunerminnut atatillugu suliniutaat. Suliniummi sammineqarpoq aningaasarsiorneq pisuussutinik uumassusilinnik tunngaveqartoq. Suliniut akisussaaffinnut assigiinngitsunut sammiveqarpoq. Suliat pingaarnerit ilagaat aalisarnermut tunngasuni imaanit qaqitanik/ pisanik atorluaanerusinnaanerput. Aalisakkat nerisassiarineqarnerisa saniatigut qanoq atorluarnerusinnaavagut nalitunerulersillugillu? Aalisakkat suliarineqareernerisa kingorna perlukui qanoq atorluarnerusinnaavagut? Misissorneqartunut ilaavoq proteinip aalisakkaneersup nalituninngorlugu immikkut tunisassiarineqarsinnaanera. NordBiomi suliniutit angisuut tallimaapput, taakkualu ataanniipput suliniutit allat minnerusut sisamat. Taakkua minnerusut ilaat eqqagassanik inuussutissaneersunik atorluarnerusinnaanermik suliaqarfiuvoq, tassanilu uanga suleqataavunga. Eqqagassat inuussutissaneersut pillugit suliaqarnermi paasisat angusallu NordBiomi suliniutinut angisuunut soorlu inuussutissanik nutaaliorluni ineriartortitsinermik sulianiummut ingerlateqqinneqartussaapput.

Illit suleqataaffigisarpit saniatigut suliniutit allat suut aamma suliniutaappat?

Guðrún Lilja Kristinsdóttir: - Suliniutit angisuut tallimat tamarmik pisuussutinik uumassusilinnik atorluaanerunissamut tunngasunik suliaqarfiupput. Assersuutigalugu umiarsuarnut ikummatissanik nutaaliorluni ineriartortitsinernik suliaqartoqarpoq, aamma soorlu atuartitsitaanermi ilinniartitsinermilu nipilersorneq pinngortitamut qanittoq attuumasorujussuarlu pillugit suliaqartoqarpoq. Orpippassuarnik atorluaanerunissaq pillugu suliaqartoqarpoq kiisalu nunalerinermi narsaatit naggorinnerulersinneqarsinnaanerannut tunngasunik aamma suliaqartoqarluni.

Suliniutit angisuut taakku ataanni suliniutit minnerusut allat sunik imaqarpat?

Guðrún Lilja Kristinsdóttir: - Uanga suleqataaffigisara eqqagassanik atorluaanerunissamik imalik nunat avannarliit pingasut; Islandip, Kalaallit Nunaata Savalimmiullu suleqatigiillutik ingerlappaat. Suliniummi inoqarfiit minnerusut aallaavigineqarput. Inoqarfinni sorlerni eqqagassat nerisassaneersut  annertussusaat, suuneri, ukiup qanoq ilinerani suusarneri misissorneqarput. Piniagassat suut ukiup qanoq ilinerani pisarineqarnerusarnersut nersutillu suut ukiup qanoq ilinerani toqorarneqartarnersut, tamakku tamaasa misissorneqassapput. Paasissutissat inunnut suliffeqarfinnullu inuussutissat perlukuinik nutaaliorlutik ineriartortitsisunut agguaanneqartussaassapput. Suliffeqarfiit inuussutissat perlukuinik suliaqarsinnaanissaminni pisariaqartissavaat ilisimassallugu sulissat sumiinnerat ukiullu qanoq ilinerani takkuttarnerat. Suliniut iluatsilluassappat suliffeqarfinnik suliffissanillu nutaanik pilersitsiffiussaaq.

Nunat pingasut aningaasarsiornikkut nutaaliornermi ineriartortitsinermilu suleqatigiinnissaat sooq pisariaqarpa?

Guðrún Lilja Kristinsdóttir: - Nunat pingasuusugut arlippassuartigut ungasillutalu assigiinngissuteqaraluarluta taamaattoq arlalippassuartigut assigiissuteqarpugut. Nunani pingasuni aalisarneq inuussutissarsiutini pingaarnerpaatut inissisimavoq. Islandimi aalisarnermik inuussutissarsiornerup sutigut tamatigut nutaaliorfiullunilu ineriartortittuarnissaa annertuumik aallunneqarpoq, taamaammallu ilisimalikkatsinnik nunanut eqqarlerisatsinnut suleqatigisatsinnullu avitseqatiginnikkusuppugut, eqqarlitta suliniuteqarnerminni aallaqqaataaniit naqqaniillu nukipparujussuit atorlugit aallartittannginnissaat pillugu. Nunat pingasuulluta nioqqutissanik avataaneersunik aamma tikisitsisartorujussuuvugut,ungasissorsuarmit tikisitsisarnerit assartuisarnerillu misilittagaqarfigilluarpagut. Kalaallit Nunaanni illloqarfiit inoqarfiillu akornanni aqqusineqanngilaq nunakkut pisariinnerusumik angallaffiusinnaasunik. Taamaammat Kalaallit Nunaanni eqqakkat inuussutissaneersut atorluarnerulissagaanni ukiup qanoq ilinerani sumilu eqqakkanik inuussutissaneersoqarnerusarnera ilisimasariaqarput. Assartuineq imaannaanngitsuummat sumiiffinni ataasiakkaani eqqakkat inuussutissaneersut qanoq suliareqqinneqarsinnaanerat misissoqqaagassaavoq. Assersuutigineqarsinnaavoq Europa, tassani aqqusinertigut angallanneq assartuinerlu pisariinnerummata eqqakkanik inuussutissaneersunik atorluaanerit ingerlallualereernikuupput.

Islandimi atorluaaneq takussutissartalimmik aallartereerpa?

Guðrún Lilja Kristinsdóttir: - Neriuutigaarput suliniummi NordBio-mi inernerusut suliassanut tigussaanerusunut aqqutissiuilluarumaartut. NordBio-mi suliniutit soorlu eqqakkanik atorluaanerunissamut aqqutissiuisussaapput. Paasissutissanik katersisoqarpoq allatigullu misissuisoqarluni, paasissutissat  suliffeqarfinnut eqqakkanik perlukunillu inuussutissaneersunik suliareqqiiviliorusuttunut allatullu nutaaliorlutik ineriartortitserusuttunut, suleqatigiillutillu ingerlatserusuttunut atugassiaassapput. Suleqatigiinneq matumani qitiussaaq. Nunat pingasuulluta imartatsinni aalisagartassat ikileriartarput, taamaattumik aalisakkanik allanillu imaani uumasunik pisarisatsinnik atorluaanerulernissarput pingaaruteqarpoq.

Kalaallit Nunaanni paasissutissanik katersuiniarnissap ilungersunarnissaa naatsorsuutigineqarsinnaavoq,nunarpummi angisuujuvoq inoqarfeerarpassuaqarlunilu.

Guðrún Lilja Kristinsdóttir: - Ilumoorpoq, aamma inoqarfeerarpassuarni inuussutissaneersunit eqqagassarpassuaqarnissaa ilimagivallaanngilarput, tassami pisat annertunerusumik inuussutaammata pisarisallu sapinngisamik tamakkerlugit atorluarniarneqartarmata. Maaniinnitsinni kommuneqarfinneersunik, suliffeqarfinnik nunaqarfinneersunillu arlalinnik ataatsimeeqateqaratta paasivarput inoqarfinni minnerusuni aalisakkat pisallu allat perlukuinik atorluaassagaanni sumiiffinni pisanik sunik ukiup qanoq isinerani tikiussisarnerit ilisimanissaat pisariaqassasoq. Assersuutigalugu oqaluttuunneqarpugut inoqarfinni minnerusuni puisittat tamakkingajallugit atorluarneqartartut soorlu nerisassaanngitsut qimminut nerisassiarineqartartut.

Islandimimi ilissi soorlu atorluaanermut tunngasunik sunik suliaqarpisi?

Guðrún Lilja Kristinsdóttir: - Tassa Islandimi Avatangiisinut Ministereqarfitsinni paasissutissanik pitsaanerusumik katersuinissarput sulissutigaarput. Neriuppugut internetsikkut immikkut nittartagaqalernissarput aningaasaliiffigineqarumaartoq, assersuutigalugu suliffeqarfiit inuussutissanit perlukunik suliaqartut suliatik pillugit saqqummiussiffigisarsinnaasaannik. Suliffeqarfiit tamakkua soorlu immaqa Kalaallit Nunaanniittut imaluunniit Savalimmiuniittut suliatik pillugit saqqummiisarfeqalerunik imaassinnaavoq nutaanik allamiittunillu pisariinnerusumik suleqatissartaartortut.

Tassalu maanga tikeraareerlusi utilerpusi, maaniinnissinni qanoq angusaqarpisi qanorlu tikeraarnersi tiguneqarpa?

Guðrún Lilja Kristinsdóttir: - Maannarnerput ilimaginngisatsinnit kinguneqarluarneroqisutut oqaatigisariaqarpoq, maannalerattami  naatsorsuugisaqarpallaarnata tikikkatta. Ataatsimeeqateqarnitsinnut peqataasut suliffeqarfinnit assigiinngitsuneersut suliniutigut pillugit saqqummiussatsinnut assut soqutiginnipput uagullu paasissutissanik assut tunioqqarneqarluarpugut attavissanillu pissarsilluarluta. Maannarnerput assut kinguneqarluarpoq. Neriuppunga maannaqqissinnaajumaarlunga paasinarmat tunniukkusutagut tiguneqarluartut sulilu annertunerusumik pissarsiaqartoqarusuttoq. Taamaammat neriuutigaara siunissami misilittakkatsinnik ilisimatsinnillu avitseqatigiilluarumaartugut.

Tusagassiivimmit Else Olsvig Guðrún Lilja Kristinsdóttirimik apersuisuuvoq.