Pinngortitap pisuussutaanit pilersaarummut aningaasaliissutit

Nordisk Ministerråd-ip Suleqatigiinnermut ataatsimiititaliaata, Stockholm-imi ulloq 27. oktober 2014-imi ataatsimiinnermini 1 mio. DKK-t aningaasaliissutigisimavai kalaallit pinngortitap pisuussutaanit pilersaarutaannut siunnersuutigineqarsimasumut naalakkersuinikkut pingaartinneqartussatut Nordisk Ministerråd-ip issittumi suleqatigiinnermut pilersaarusiaata ataani.

Pilersaarutikkut ingerlanneqassaaq ataatsimoorussamik nunani avannarlerni - issittumi suleqatigiinnermi pinngortitami pisuussutinik atuinermut tunngatillugu aalajangiisarnikkut sulinermi innuttaasut akulerutsinneqartarnerini annertunerusumik tamat aalajangeeqataasarsinnaanerat.

Kalaallit Nunaanni Aalisarnermut, Piniarnermut Nunalerinermullu Naalakkersuisoqarfiup pilersaarut siulersussavaa nunani avannarlerni suliffeqarfinnit pinngortitami pisuussutinik aqutsinermut akisussaasuni tamani sinniisut toqqarneqarsimasut suleqatigalugit.

Pilersaarummik suliaqarneq ilinniagaqarsimallutik tunuliaqutaallutik suleqatigiissitamit nakkutigineqassaaq Kalaallit Nunaanni Aalisarnermut, Piniarnermut Nunalerinermullu Naalakkersuisoqarfimmit (siulittaasuusumit) peqataaffigineqartumik aamma makkuninngaanneersunit KNAPK (Kalaallit Nunaanni Aalisartut Piniartullu Kattuffiat); SLiCA (Survey of Living Conditions in the Arctic); Pinngortitaleriffik; Nunat Avannarliit Avatangiisinut Ineriartornermullu Aningaasaateqarfiat; International Centre for Reindeer Husbandry; SnowChange aamma ELOKA (Exchange for Local Observations and Knowledge of the Arctic).

Nunani issittuni tamaneersunit suliffeqarfiit pilersaarummut peqataaqqullugit qaaqquneqassapput.

Issittumi nunap inoqqaavi sumiiffinnilu najugaqartut pinngortitamut annertuunik ilisimasaqartuupput. Taakkuali ilisimasaat ullumikkut qaqutiguinnaq aaqqissuussaasumik naalakkersuinikkut sulinermi atorneqartarput.

Nunani avannarlerni oqartussaasut ilisimatusartullu pilersaarusiani siuliini arlaqartuni sumiiffimmi najugaqartut peqatigalugit atortussanik ineriartortitsisimapput, nunap inoqqaavisa aamma sumiiffinni najugaqartut ilisimasaasa atorneqartarnissaannut "matunik ammaasinnaasunik".

Atortussat nutaat siunertaraat, sumiiffinni najugaqartut pinngortitami angalaartartut pinngortitaq pillugu ilisimasanik namminneerlutik katersuisarsinnaanerat.

Qangaaniilli ilisimasat sumiiffimmilu ilisimasat ukioq kaajallallugu paasissutissat katersorneqarsimasut tunngavigalugit aaqqissuussamik katersorneqarsinnaasuugunik ingerlateqqinneqarlutillu, sumiiffinni inuiaqatigiinni inuuniarnikkut atugarisat aamma pisuussutinik atuinermut tunngatillugu naalakkersuinikkut aalajangiiniarluni sulinerni tusaaniarneqarsinnaanissaminnut annertunerusunik periarfissiissapput.

Nordisk Ministerråd-imit aningaasaliissutit atorlugit aalajangersimasunik atortussaliorneq aallartinneqarsinnaavoq, najukkami aalisarneq, piniarneq, pinngortitaq, sila aamma silap pissusii pillugit ilisimasanik ataavartumik katersuinermut akunnermiliullunilu sulissussinermut atorneqarsinnaasunik.

Atortut nutaat atorlugit najukkani aalisartut piniartullu ajornannginnerusumik pinngortitami susoqarnersoq pillugu oqallinnernut peqataasinnaalissapput, aamma qanoq iliorluni piujuartitsisumik ineriartorneq qulakkeerneqarsinnaanersoq, taakkununnga ilanngullugit qanoq annertutigisumik namminerisamik qangaaniilli pissuserisaq aamma pissusilersortarneq allanngortinneqassanersut.

Innuttaasut ilisimasaannik annertunerusumik akulerutsitsinikkut piffissamut sivisunerusumut najukkani inuiaqatigiinni mikinerusuni aningaasaqarniarnikkut inuuginnarsinnaaneq siuarsarneqarsinnaavoq, piujuartitsisumik ineriartornermut akerliunngitsumik.

Atortussat nutaat immikkut pingaaruteqarput inuppassuarnut pinngortitap pisuussutaanik pinngitsuuisinnaanngitsunut akuttunngitsumillu najugaqarfiit avammut killingini najugaqartartunut, silaannaallu allanngoriartorinerinik sakkortunerpaamik eqqorneqartartunut.

Sukumiinerusumik paasissutissarsiniaraanni inuit attaveqarfissat: Birgitte Jacobsen bija@nanoq.gl aamma Nette Levermann nele@nanoq.gl